تست ام اس در خانه

بیماری عصبی به تدریج پیشرفت می کند که به غلاف میلین در سیستم اعصاب مرکزی اسیب می رساند . ام اس در بیمار باعث التهاب می شود و غالبا میلین را از بین می برد .شروع معمولا بین ۲۰ تا ۴۰ سالگی می باشد ؛  شیوع : ۶۰-۱۰۰ نفر در ۱۰۰۰۰ ؛  زنان تقریبا دو برابر بیشتر از مردان است. تست های تشخیص ام اس شامل معاینه متخصص و ام آر ای می باشد که شرایط بیمار را مشخص می کنند. در مرحله بعد یک متخصص کاردرمان با انجام تست خانگی ام اس، وضعیت جسمی بیمار را بررسی می کند و برنامه درمانی مناسب را ارائه می کند. مرکز تشخیص و درمان ام اس دکتر صابر در زمینه تشخیص و درمان ام اس با تیم مجرب و تخصصی خود به ارائه خدمات توانبخشی ام اس در کلینیک و انجام تست ام اس در خانه و کاردرمانی ام اس در منزل برای مراجعینی که توانایی حضور در مرکز را ندارند می پردازد.

علت ام اس خاص ناشناخته است . احتمال می رود ترکیبی از عوامل محیطی و ژنتیکی دخیل باشد . اکثر محققان معتقدند که ام اس یک بیماری خود ایمنی است (نقص سیستم ایمنی بدن و حمله به میلین اعصاب) . شواهدی وجود دارد که نشان می دهد ممکن است ام اس توسط ویروس ایجاد شده باشد و افراد خاصی به دلیل عوامل ژنتیک مستعدتر هستند .

خود ارزیابی ام اس

مولتیپل اسکلروزیس یک بیماری خود ایمنی مزمن و پیشرونده است که سیستم عصبی مرکزی را تحت تاثیر قرار می‌ دهد. این بیماری به میلین، که یک پوشش محافظ برای اعصاب است، آسیب می‌ رساند و باعث آسیب به نورون‌ ها در مغز و نخاع می ‌شود. این می‌ تواند طیف وسیعی از علائم را ایجاد کند، از جمله درد، افسردگی، مشکلات حرکتی، بی‌ اختیاری، مشکلات خواب، گزگز، بی‌ حسی، لکنت زبان و مشکل در تعادل و هماهنگی. خود ارزیابی ام اس نمی تواند این بیماری را تشخیص دهد، اما ممکن است به فرد کمک کند تا علائم خود را درک کند و بداند چه زمانی باید با پزشک تماس بگیرد. این خود ارزیابی ممکن است بر سطح انرژی، احساسات فیزیکی، مشکلات بینایی و موارد دیگر تمرکز کند. تشخیص و درمان زودهنگام MS می ‌تواند پیشرفت بیماری را کند کرده و نتایج کلی را بهبود بخشد. افراد می ‌توانند برای ارزیابی علائم خود در خانه، خود ارزیابی انجام دهند. اگر برخی از علائم نشان ‌دهنده MS را دارند، ممکن است بخواهند با پزشک تماس بگیرند. پزشکان MS را بر اساس ترکیبی از علائم و آزمایش‌ ها تشخیص می‌ دهند، بنابراین ارائه یک لیست جامع از علائم و توصیف چگونگی تغییر آن ها در طول زمان به پزشک ممکن است به فرد کمک کند تا تشخیص سریع ‌تر و دقیق ‌تری دریافت کند.

 

راههای تشخیص ام اس

هیچ آزمایش واحدی نمی ‌تواند MS را تشخیص دهد. در عوض، پزشکان معمولاً سابقه پزشکی فرد را می ‌گیرند و انواع آزمایش ‌ها را انجام می‌ دهند، از جمله:

-آزمایش‌ هایی برای رد سایر شرایط، مانند اشعه ایکس برای بررسی آسیب ‌ها

-معاینه برای بررسی علائم و مناطق آسیب احتمالی عصبی: متخصص مغز و اعصاب شما سوالات زیادی در مورد مشکلات سلامتی و علائم شما، در حال حاضر و در گذشته، خواهد پرسید. آن ها همچنین یک معاینه فیزیکی انجام خواهند داد. این معاینه تغییرات یا ضعف در حرکات چشم، هماهنگی پا یا دست، تعادل، گفتار یا رفلکس ‌های شما را بررسی می ‌کند.

-آزمایش تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI) برای بررسی آسیب سیستم عصبی: اسکنر MRI از یک میدان مغناطیسی قوی برای ایجاد تصویری دقیق از داخل مغز و نخاع شما استفاده می ‌کند. این روش بسیار دقیق است و می‌ تواند محل دقیق و اندازه التهاب، آسیب را مشخص کند. اسکن MRI تشخیص را در بیش از 90 درصد افراد مبتلا به ام‌ اس تأیید می ‌کند.

تشخیص ام ‌اس بر اساس یافتن شواهدی از آسیب در قسمت ‌های مختلف سیستم عصبی مرکزی شما است. معمولاً برای تشخیص ام ‌اس، آن ها باید ببینند که این آسیب در زمان ‌های مختلف رخ داده است، نه فقط یک بار.

انواع ام اس

انواع اصلی با الگوهای ام اس موارد زیر هستند (۳ نوع اول معمول تر هستند):

1  . عود کننده : مشخص شدن با حملات کاملا مشخص (عود) و به دنبال آن بهبودی جزئی یا کامل . شایع ترین نوع (۷۰٪ در زمان تشخیص)

2  . ام اس پیشرونده اولیه : نسبتا نادر (۱۰ تا ۱۵٪ در زمان تشخیص) ، مبتلایان به این نوع مریضی ام اس از ابتداء بدتر شدن و وخیم شدن بیماری با عود نامشخص

3  . ثانویه – پیشرفت کننده : 2/1 از مبتلایان به نوع عود کننده ، در طی ۱۰ سال تشخیص ، بدتر شدن با افزایش سطح ناتوانی

4  . عود پیشرونده : نسبتا نادر ، حملات با ترکیب وخیم شدن ثابت و عود و بدون بهبودی

5  . ام اس خوش خیم : تعداد حمله کم با دوره طولانی بهبودی و کمی ناتوانی بعد از ۱۵ سال . حدود ۲۰ – ۲۵٪ افرادی که در ابتدا مبتلا به مریضی ام اس عود کننده تشخیص داده می شوند دارای این نوع هستند.( ام اس خفیف)

6  . ام اس بدخیم : در طول ۵ سال از تشخیص ناتوانی به سرعت در حال پیشرفت است ؛  بسیار نادر

علائم تشخیص ام اس

علائم ام اس چیست و چگونه خود را نشان می‌دهد؟ علائم و نشانه ها به قسمت یا قسمتهایی از سیستم اعصاب مرکزی که تحت تأثیر قرار می گیرند بستگی دارد . قسمت های آسیب دیده میلین اغلب ضایعات” یا “پلاک” نامیده می شوند . نتیجه ممکن است طیف گسترده ای از علائم ام اس را نشان دهد و شامل ۳ دسته می باشد :

1  . اولية (مستقیم با دمیلیناسیون) : خستگی زودگذر ، دوبینی ، نوریت اوپتیک ، پارستزی ، ضعف حرکتی ، آتاکسی ، راه رفتن ناپایدار ، اختلال عملکرد روده و مثانه ، درد ، کاهش شناخت ، اسپاسم ، نورالژی دیسارتری ، دیسفاژی

2  . ثانویه (عوارض علائم اولیه ی ام اس ) : انقباضات ، عفونت مجاری ادراری ، زخمهای دکوبیتوس ، درد ، اختلالات شناختی

3  . ثالثیه (ناشی از واکنش به علائم اولیه و ثانویه) : تأثير عاطفی ، اجتماعی و شغلی این بیماری بر فرد ، خانواده و جامعه

مدیریت پزشکی در درجه اول روی علائم ام اس تمرکز دارد:

داروهای ضد التهاب برای محدود کردن التهاب در دوره های تشدید بیماری به عنوان مثال پردنیزون – اما دارای عوارض جانبی گسترده)

چندین داروی جدید برای کند کردن پاسخ سیستم ایمنی بدن برای افراد مبتلا به ام اس عود کننده و جلوگیری از این بیماری تا کند کردن روند بیماری.

 

تست ام اس در خانه

تست خانگی ام اس شامل

تمام حیطه های کاری (مراقبت از خود ، بهره وری و اوقات فراغت)

اجزای عملکردی

جسمی : قدرت ، استقامت / خستگی ، تون ، هماهنگی ، چابکی ، عملکرد دست ، کنترل تعادل / پوسچر ، دامنه

حرکتی فعال/ دامنه حرکتی غیرفعال / عملکردی ، تحرک ، فرایند حسی ، درک بصری

شناختی : توجه ، تمرکز ، حافظه ، یادگیری ، حل مسئله ، تصمیم گیری

عاطفی : ارزش ها ، اعتقادات ، خودپنداره ، مهارتهای مقابله ، مهارتهای ارتباطی

محیط : موانع در خانه و محل کار و همچنین اصلاحات

نمونه هایی از ارزیابی های استاندارد برای استفاده : MMSE , FIM , COPM  ؛  قدرت گریپ دست  ، Qual – OT (ابزار ارزیابی کیفیت زندگی) ؛  مقياس تأثیر خستگی  ؛  مقیاس اصلاح شدهAshworth  (تون عضلانی) ؛  آزمون تعادل برگ ؛  ارزیابی ادراکی OSOT ؛  تست درک بصری مستقل از حرکتی

 

 

آیا تشخیص ام اس در خانه امکان‌پذیر است؟

خیر، تشخیص ام اس در خانه امکان‌پذیر نیست. ام‌اس یک بیماری پیچیده سیستم عصبی مرکزی است و برای تشخیص آن نیاز به بررسی‌های تخصصی پزشکی وجود دارد. هیچ تست خانگی یا خودآزمایی نمی‌تواند جایگزین معاینه، آزمایش‌ها و تصویربرداری پزشکی شود.

با این حال، افراد می‌توانند علائم هشداردهنده اولیه را در خانه شناسایی کنند و در صورت مشاهده، سریعاً به پزشک متخصص مغز و اعصاب مراجعه نمایند. برخی از این علائم شامل موارد زیر هستند:

• مشکلات بینایی: دوبینی، تاری دید یا درد هنگام حرکت چشم

• اختلالات حرکتی و تعادلی: راه رفتن ناپایدار، ضعف در دست یا پا

• بی‌حسی یا سوزن سوزن شدن: پارستزی در اندام‌ها

• خستگی شدید و غیرعادی

• اختلال عملکرد روده و مثانه

مشاهده این علائم در خانه نباید باعث وحشت شود، اما باید محرکی برای مراجعه سریع به پزشک باشد. تشخیص به موقع و مدیریت صحیح می‌تواند از پیشرفت سریع بیماری جلوگیری کند و کیفیت زندگی فرد را حفظ نماید.

درمان توانبخشی ام اس پس از تست تشخیصی

مدل های درمانی شامل : درمانی ، جبرانی ، نگهداری ، پیشگیری و سازگاری با محیط است.

جسمی : کلید ، فعال بودن است . استفاده از یک برنامه ورزشی و آموزش در مورد مکانیک بدن خور بهبود قدرت و شرایط کلی بدنی . آموزش تکنیکهای مختلف برای کمک به مدیریت ضعف اندام فوقانی و یا هماهنگی . آموزش مهارت های مدیریت خستگی (به عنوان مثال ، قدم زدن ، ساده سازی کار) برای کر حفظ انرژی و در نتیجه لذت بردن از فعالیتها . اسپلینت ، کشش و دامنه حرکتی برای جلوگیری از انقباضات ارائه تجهیزات سازگار به عنوان تکنیک جبرانی در افراد دارای مشکل در انجام فعالیت های روزمره زندگی . ارائه دستورالعمل در مورد جابجایی های ایمن . مداخلات نشستن و پوزیشن دهی مناسب.

شناختی : استفاده از تکنیکهای درمانی و جبرانی برای درمان اختلالات شناختی .

– درمان

استفاده از برنامه های رایانه ای و یا کارهای کاغذی برای افزایش توجه ، حافظه و غیره . به عنوان مثال ، تکنیک های جبرانی ؛  نوشتن یا استفاده از تایمر برای کمک به افراد در به یادآوری اطلاعات . برای افراد دارای اختلال شناختی شدید ، دریافت آموزش های لازم توسط خانواده در مورد اختلالات و سازگاری در خانه و یا حفظ امنیت فرد . سایر زمینه های آموزش عبارتند از : مهارتهای مدیریت زمان ، برنامه ریزی ، ایمنی و غیره .

عاطفی : استفاده از تغییرات نقش ، فعالیتهای ایجاد اعتماد به نفس و مهارتهای مقابله ای برای کمک به افراد در تنظیم فرایند این بیماری و تغییر شرایط ؛  مفید بودن تعامل گروهی برای یادگیری از یکدیگر . زمینه های دیگر عبارتند از : آموزش مدیریت استرس ، تعیین اهداف ، افزایش احساس کنترل در زندگی فرد ، ا تشویق همکاری و پشتیبانی خانواده و غیره

محیط  : توصیه هایی برای افزایش ایمنی و حفظ انرژی ، آموزش برای بیمار  ام اس و خانواده در مورد بیماری ام اس و چگونگی تأثیر آن بر عملکرد آموزش پشتیبانی در اجتماع و جستجوی خدماتی مانند حمل و نقل عمومی (در صورت عدم امکان ادامه رانندگی) . آموزش مدیریت خستگی و عملکرد دستگاه های کمکی و غیره

 

علائم ام اس بدخیم و اهمیت پیگیری سریع

ام‌اس یک بیماری پیشرونده سیستم عصبی است و شدت علائم می‌تواند در طول زمان تغییر کند. علائم ام‌اس معمولاً نشان‌دهنده پیشرفت بیماری و آسیب بیشتر به سیستم عصبی هستند و شناسایی به موقع آن‌ها نقش مهمی در مدیریت و درمان دارد. این علائم نه تنها بر کیفیت زندگی بیمار تأثیر می‌گذارند، بلکه برنامه‌های توانبخشی و مداخلات درمانی را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهند.

تشخیص زودهنگام وخامت بیماری به پزشک و تیم توانبخشی کمک می‌کند تا برنامه درمانی دقیق‌تر و شخصی‌سازی شده برای بیمار طراحی کنند.

بنابراین، شناسایی علائم ام اس بدخیم، علاوه بر اینکه نشان‌دهنده پیشرفت بیماری است، یک هشدار عملی برای افزایش دقت در درمان، بهبود کیفیت زندگی و جلوگیری از عوارض بیشتر محسوب می‌شود. این موضوع نشان می‌دهد که حتی اگر تست‌های خانگی یا خودارزیابی‌ها اطلاعات اولیه را ارائه دهند، مراجعه به پزشک و ارزیابی تخصصی برای مدیریت موفق بیماری ضروری است.

 

منابع:

medicalnewstoday.com

mayoclinic.org

mssociety.org.uk

سوالات متداول:

1-تست ام اس در خانه به چه صورت انجام می‌شود؟
این تست‌ها معمولاً شامل پرسش‌نامه‌های ارزیابی علائم مانند خستگی مزمن، تاری دید، اختلال تعادل، بی‌حسی اندام‌ها و مشکلات شناختی هستند. برخی اپلیکیشن‌ها یا ابزارهای دیجیتال نیز برای این کار طراحی شده‌اند.

2-چه زمانی بعد از مشاهده علائم باید به پزشک مراجعه کرد؟
در صورت تجربه علائم پیشرونده‌ای مانند بی‌حسی مداوم، تاری دید، خستگی غیرعادی یا اختلال تعادل، باید فوراً به متخصص مغز و اعصاب مراجعه کرد.